Waterbuurt West

Marlies Rohmer Architecture & Urbanism, Villanova architecten, 2010

Steigereiland
Steigereiland is het eerste eiland in de reeks van kunstmatige eilanden in het oostelijk deel van Amsterdam die samen IJburg vormen. Op verschillende plekken op Steigereiland bevinden zich drijvende woningen aan steigers. Architectenbureau Marlies Rohmer heeft Waterbuurt West ontworpen aan de Haringbuisdijk. Deze compacte stedelijke waterbuurt bestaat uit 75 waterwoningen. Door de sluis in de Haringbuisdijk kunnen de bewoners vanaf hun huis per boot het IJmeer en Markermeer opvaren.

Ensemble van verschillende waterwoningen
Er zijn drie type woningen aanwezig in Waterbuurt West: drijvende woningen, paalwoningen en dijkwoningen. De 55 drijvende woningen en drie paalwoningen zijn bereikbaar per steiger. Deze steigers zijn openbaar toegankelijk om te voorkomen dat de buurt een gated community wordt. De drijvende woningen zijn bovenop betonnen bakken gezet zodat het zwaartepunt zo laag mogelijk ligt. Door de lichte houtskeletbouwconstructie op de betonnen bakken konden er drie bouwlagen gerealiseerd worden. De betonnen bak is de eerste bouwlaag en ligt voor de helft in het water. Deze ruimte is zeer geschikt als slaapkamer. De tweede en derde bouwlaag is bekleed met glas en kunststofprofielen die ogen als staal. De voor- en achterzijde van de woningen zijn open en wit en de dichte muren aan de zijkanten hebben afwisselende wit- en bruintinten. Sommige bakken staan los waardoor de woning geheel omgeven wordt met water, andere zijn per twee of drie geschakeld. De woningen zijn verbonden met de waterbodem, omdat er een helder juridisch onderscheid moest zijn met woonboten. Twee meerpalen verankeren een woning, maar door een schuifconstructie bewegen de woningen nog wel mee met het water. Naast deze drijvende woningen zijn er ook drie paalwoningen; bij elke dwarsbrug ligt er eentje. Deze woningen staan op palen en hebben zelfs vier verdiepingen. Door de dwarsbruggen kunnen de bewoners gemakkelijk rondlopen door de waterbuurt. Ze zijn bovendien beweegbaar zodat iedereen vanaf hun stukje steiger met de boot naar de sluis kan varen. Verder staan er op de Haringbuisdijk nog zeventien dijkwoningen. Deze woningen zijn gebouwd op platformen die deels over de dijk hangen en op palen rusten die het water ingaan. Naast of onder de dijkwoningen kan een boot worden afgemeerd. Doordat de gebouwen deels boven het water hangen vormen de woningen een samenhangend ensemble met de drijvende woningen en paalwoningen.

Wel zo handig
De steigers bestaan uit betonnen bakken die zijn afgedekt met geperforeerde aluminium delen. Gas, water, elektra en de riolering worden via flexibele doorgangen en geïsoleerde leidingen in de steigers getransporteerd. Hekken aan weerszijden voorkomen dat niemand bij zwaar weer het water in wordt geblazen. Ook herbergen de hekken op subtiele wijze de meterkasten van de woningen. De steigers zijn autovrij. De bewoners kunnen de auto kwijt bij de parkeergarage van het Kadegebouw. Waterbuurt ligt in de beschutting van dit lange en vijf lagen hoge Kadegebouw. Het gebouw fungeert bovendien als een geluidswal tussen de drukke IJburglaan en het water.

Tekst: Anna Peschier