Design-charette in Hart van Holendrecht, Amsterdam

26.10.21 Jorn Zwart

In samenwerking met de Hogeschool van Amsterdam en Eigen Haard organiseert Arcam een design-charette (ontwerpstudio) waarin het Hart van Holendrecht centraal staat. In de design-charette gaan drie ontwerpteams één week intensief aan de slag rondom drie vragen.

Hoe kan in de wijk ‘Hart van Holendrecht’ de sociale en ecologische veerkracht worden verbeterd door ruimtelijke ingrepen?
Welke rol kan een herinterpretatie van de zone tussen private en publieke ruimte (van plint tot plein) daarbij spelen?
Hoe kan de bestaande bebouwing optimaal profiteren van de nieuwbouwopgave aan het plein?

Maak kennis met de drie geselecteerde teams

Om ontwerpteams te vinden, riep Arcam ontwerpers op om zich aan te melden – bij voorkeur als team waarin uiteenlopende expertises zijn vertegenwoordigd – om bovenstaande vragen te beantwoorden. De selectiecommissie van de design-charette, bestaande uit Tess Broekmans (Urhahn), Lyongo Juliana (OZ), Boudewijn Boon (HvA), Frank Suurenbroek (HvA), Marion Kranenburg (Eigen Haard), Indira van ’t Klooster en Jorn Zwart (beiden Arcam), heeft de volgende drie teams geselecteerd:

– Team W (Edith Winkler, Floor van Ditzhuyzen, Lotte de Haan, Hedwich Hooghiemstra en Nadia Pepels)
– Team Taller, M&BD, San A Jong (Sven Hoogerheide, Michael Daane Bolier, Ruben San A Jong)
– Team Time designers (Edo Bakovic, Mireia Martín, Ieva Mileika en Tamara Yazigi)

De selectiecommissie heeft de inzendingen op de volgende criteria beoordeeld: samenhangende visie, relevantie met betrekking tot ecologische én sociale veerkracht, te verwachten vernieuwing/innovatie binnen de publieke ruimte, creativiteit en de bredere toepasbaarheid.

Team W

Door in hun inzending al direct gebruik te maken van de door de HvA geformuleerde aandachtspunten voor veerkrachtige wijken, laat Team W volgens de selectiecommissie zien affiniteit te hebben met de opgave en bovendien een zeer concrete ideologie voor ogen te hebben: “think like a gardener…, design beginnings”’. De commissie waardeert het kansgericht denken, koesteren wat al aanwezig is en ruimte laten voor inbreng en aanpassing. Ook de al gemaakte wandeling door de buurt, inclusief gesprekken met bewoners, getuigt van enthousiasme over de opgave.

Team Taller, M&BD, San A Jong

De multidisciplinaire samenstelling en transculturele expertise van dit team en de lokale kennis die hierin vertegenwoordigd is, draagt in zichzelf al in hoge mate bij aan de opgave van de design-charette, aldus de selectiecommissie. Het uitgangspunt om met enkele gerichte ingrepen structuur, schaal en identiteit aan de openbare ruimte te geven en hiermee stedelijke transformatie aan te wakkeren, spreekt de commissie aan. Er wordt gewaardeerd hoe dit team de publieke ruimte meer wil laten aansluiten bij de ‘kleurrijke smeltkroes’ van bewoners, en daar de natuur ook integraal in meeneemt.

Team TIME designers

Het uitgebreide stappenplan van dit team richting een geëmancipeerde gemeenschap te bewegen, belooft een duidelijke visie en een bredere toepasbaarheid, is de selectiecommissie van mening. De samenstelling van het team is divers en multidisciplinair. Ook de referentieprojecten zijn veelbelovend en laten zien dat het team ervaring heeft met enerzijds het betrekken van buurtbewoners in het ontwerpproces en anderzijds het aandacht besteden aan de ecologische veerkracht van een wijk.

Meer over de Open Call

Download de Open Call voor de kern van de opgave en een uitgebreide casusomschrijving en planning.

Uitkomst

Elk team presenteert een samenhangende ontwerpvisie op een verbeterde ecologische en sociale veerkracht in de wijk, gecommuniceerd in beeld en tekst. De ontwerpvisie draagt een oplossing aan die inspeelt op de problematiek in de wijk (relevantie voor casus) en biedt bouwstenen/aanbevelingen voor de toolbox in ontwikkeling.

Masters Tess Broekmans en Lyongo Juliana

Tess Broekmans en Lyongo Juliana vormen de Masters van de Design-charette. Naast het geven van inhoudelijke lezingen, zijn zij aanwezig tijdens de ontwerpweek en voorzien zij de teams van begeleiding en advies.

Tess Broekmans
Tess Broekmans (Amsterdam, 1972) studeerde stedenbouw aan de TU Delft. Aansluitend werkte ze bij de gemeente Amsterdam. Sinds 2000 werkt ze bij Urhahn stedenbouw en strategie, waar ze in 2007 partner werd. Daarnaast geeft ze les aan de Academie van Bouwkunst in Amsterdam en is ze vakcoördinator stedenbouw bij PEP, het postacademisch beroepservaringsprogramma.

Lyongo Juliana
De Caribische regio is de afgelopen 25 jaar het werkveld van Lyongo waar hij onder meer werkte aan het Curaçao Medical Center, Sociale woningbouw in Montana Abou en Sister Marie Laurence School in St. Maarten. Zijn werk in Nederland richt zich op een meer diverse en inclusieve stedenbouw en architectuur. Hij deed in 2020 onderzoek naar dit thema als Architect in Residence bij Arcam en zette dit onderzoek in 2021 voort als fellow bij Pakhuis de Zwijger in het programma Designing Cities For All. In recente projecten, zoals de Shopperhal in Amsterdam Zuidoost, brengt hij zijn onderzoeksresultaten in de praktijk.

 

Design-charette
9 t/m 15 december 2021

Op dag 1 worden de teams ontvangen in de ‘Groene Hub’ in Holendrecht. Daar informeert de HVa iedereen over het onderzoeksproject wordt licht Eigen Haard de casus ‘Hart van Holendrecht’ toe. In de middag worden de teams rondgeleid door de wijk om zo een goede indruk van de casus te krijgen. De 2e, 3e, en 4e dag staan in het teken van ontwerpen.

Onder begeleiding van Masters Lyongo Juliana en Tess Broekmans wordt op de kade van Arcam nagedacht over de ontwerpopgave. Tijdens de verzorgde lunches worden de teams geïnspireerd door gastsprekers (onder andere Thijs de Zeeuw, Pinar Sefkatli en Daphne Bakker) die hun visie op de thematiek van veerkrachtigheid presenteren.

Op de laatste dag keren de ontwerpteams weer terug naar Holendrecht om daar hun bevindingen te presteren aan de HvA, Eigen Haard, Arcam, de gastsprekers en andere genodigden.