Christelijke MTS Patrimonium | Lumion amsterdam

Ben Ingwersen, 1973

Geïnspireerd door het werk van de wereldberoemde Zwitsers-Franse architect Le Corbusier ontwierp Johannes Bernardus Ingwersen deze school aan de Vlaardingenlaan in Amsterdam Nieuw-West.

De (voormalige) Christelijke middelbare technische school (MTS) Patrimonium is één van de vele scholen die Ingwersen in de jaren 50, 60 en 70 van de vorige eeuw ontwerpt. Het gebouw staat sinds 2008 in de Amsterdamse Top 100 Jonge Monumenten. Het Christelijke MTS Patrimonium is een prachtig voorbeeld van late Post ’65 architectuur en is te classificeren als Brutalistisch dankzij het kale beton en het imponerende overstek van de verdiepingen op tabs toelopende betonpalen bij de entree. Overige ontwerpen van Ingwersen zijn onder andere het Cygnus gymnasium aan de Wibautstraat en Autopon aan de Overtoom.

Het oorspronkelijke gebouw

Dat Ingwersen zich liet inspireren door Le Corbusier is goed terug te zien in de vormentaal van het schoolcomplex. Het oorspronkelijke gebouw heeft verschillende modernistische elementen zoals de duidelijke zichtbare betonnen draagconstructie, strakke gevels en de verticale betonnen noodtrap. Het gebouw is sterk geometrisch van vorm door de dominante horizontale lijnen, betonnen liggers, en verticale accenten in de raampartijen en kolommen.

Een sierlijk detail in deze betonnen kolos zijn de geïntegreerde zonweringen, ook wel ‘brise-soleil’ genoemd. Deze betonnen lamellen helpen bij het temperen van direct zonlicht. Lichtinval is altijd een belangrijk aspect geweest in het ontwerp van scholen. Fel direct licht zorgt immers voor een vermindering van het zicht op de lesstof.

Het gebouw bestaat uit een lager en een hoger bouwdeel, het hogere gedeelte wordt opgetild door zogenaamde pylonen. Hierdoor kun je grotendeels onder het gebouw door kijken en is er een beschutte ruimte gecreëerd voor de entree van het gebouw. Het complex biedt onderdak aan 41 klaslokalen en is geschikt voor ongeveer 700 leerlingen. De theorielokalen zijn gelegen in het hoofdgebouw dat drie verdiepingen telt. De twee bovenverdiepingen zijn ingericht als tekenlokalen. In het lagere gedeelte, los van het hoofgebouw, zijn de praktijklokalen gesitueerd.

Verbouwing en renovatie

Van 2015 tot en met 2019 is het gebouw, in opdracht van de gemeente Amsterdam, verbouwd tot een nieuwe middelbare school: Lumion. In overleg met Monumenten en Archeologie van de gemeente Amsterdam is ervoor gekozen om een deel van de in totaal vijf praktijkhallen te slopen. De twee overgebleven hallen aan de straatzijde zijn nagenoeg identiek waardoor de oorspronkelijke opzet van het gebouw herkenbaar blijft, aldus architectenbureau Aterlier PRO, die de verbouwing en renovatie heeft gerealiseerd. Op de plek waar de hallen zijn gesloopt is een nieuw vijflaags deel gebouwd. Dit deel is te herkennen aan het afwijkende materiaal dat is gebruikt. Ook is er een sporthal toegevoegd aan het complex. De oudbouw is inmiddels gerenoveerd, de gevels zijn ververst, enkel glas is vervangen door dubbel glas en het overstekende deel is beter geïsoleerd.

Johannes Bernardus Ingwersen (1921-1996)

De Nederlandse architect Johannes Bernardus Ingwersen, beter bekend als Ben Ingwersen, is een vooraanstaand architect tijdens de naoorlogse periode. Ingwersen staat met name bekend om zijn schoolgebouwen. Hij heeft er in zijn loopbaan meer dan 45 ontworpen. Na een opleiding aan de MTS gaat hij aan de Amsterdamse Academie van Bouwkunst studeren. Tijdens zijn opleiding aan de Academie werkt hij op een architectenbureau in Velp, om vervolgens in dienst te komen bij de architect Van der Bom in Amsterdam. Ingwersen is vanaf 1950 werkzaam voor de architect Commer de Geus (1889-1957). Rond 1955 slaan beide architecten de handen ineen en richten ze het architectenbureau De Geus & Ingwersen op. Na het overlijden van de Geus zet hij het bureau voort onder de naam J.B. Ingwersen. Hier blijft hij werkzaam tot 1990.