Fleerde

Duinker, Van der Torre, 2004

Hoogbouw maakt plaats voor laagbouw
Sinds 1992 wordt de Bijlmermeer grootschalig vernieuwd om de buurt leefbaarder en veiliger te maken. Bij deze transformatie is de oorspronkelijke opzet van de Bijlmer verlaten en verandert de buurt drastisch: een deel van de iconische honingraatflats wordt gesloopt en maakt plaats voor laag- en middelhoogbouw, de bunkerachtige parkeergarages verdwijnen uit het zicht en de scheidingen tussen snel en langzaam verkeer worden deels opgeheven. Ook de F-buurt is flink op de schop gegaan. In 1996 is besloten dat meer dan de helft van de buurt tegen de vlakte moet en dat laagbouw in een compacte, stedelijke dichtheid hiervoor in de plaats moet komen. Mede door protesten vanuit de bewoners is besloten om een deel van de hoogbouw te behouden. Een aantal flats is in hun geheel gespaard gebleven, van anderen blijft alleen een stuk of kop bewaard. Fleerde is een voorbeeld van een flat waarvan alleen de kop is bewaard en gerenoveerd. Daaromheen is laagbouw gerealiseerd.

Fleerde opgefrist
Fleerde is in 1970 opgeleverd als honingraatflat. Vanaf de jaren 80 is de flat geleidelijk opgeknapt met geschilderde gevels, extra liften in drie van de vijf portieken en afsluitbare deuren. In 1998/1999 is Fleerde grotendeels gesloopt, alleen het voorstuk is behouden. Dit deel is tegelijkertijd met de kop van het flatgebouw Frissenstein in 2005 gerenoveerd door Duinker Van Der Torre Architecten. Bij de renovatie zijn de betonnen balustrades verwijderd en hiervoor is glas in de plaats gekomen. Aan de kant van de galerij zijn de glasplaten gekleurd om de flats een eigen karakter te geven. Om verschillende inkomensgroepen aan te trekken zijn er grondgebonden maisonnettes in de plint gebouwd. Dit zijn woningen van twee verdiepingen binnen het flatgebouw. Om de flat een meer uitnodigende uitstraling te geven is de entreehal dubbel zo hoog en lichter gemaakt.

Nieuwe omgeving
Fleerde is omringd door drie verdiepingenhoge eengezinswoningen. Hierdoor is er een gesloten bouwblok ontstaan. Fleerde vormt een ensemble met deze woningen door de parkeerplaatsen ertussen. Het parkeerdek fungeert als dakterras voor zowel de eengezinswoningen als de plintwoningen van de flat.

Fleerde als decor in roman
Fleerde komt voor in de literaire roman “Wees Onzichtbaar” van Murat Isik uit 2017. De hoofdpersonage groeit net als de auteur op in de flat Fleerde in de jaren tachtig. Als de hoofdpersonage later teruggaat naar zijn oude wijk ziet hij dat zijn deel van Fleerde is gesloopt. De resterende romp met de kleurrijke platen ziet hij als een “reusachtige mediterrane ijsfabriek”.

Tekst: Anna Peschier