Slibvijzelgemalen

Dorens Architects, MIR Architecten, TANK, 1979

Hip, historisch erfgoed
Het Zeeburgereiland is een driehoekig eiland aan de oostkant van Amsterdam. Het eiland is begin 20ste eeuw aangeplempt met baggerslib afkomstig uit het IJ en het Oostelijk Havengebied. In de jaren tachtig is op het eiland een rioolwaterzuiveringsinstallatie gebouwd. In 2006 neemt een nieuwe rioolinstallatie in het Westelijk Havengebied de taken over en wordt die op Zeeburgereiland overbodig. Twee slibvijzelgemalen en drie gigantische silo’s zijn vanuit nostalgisch oogpunt bewaard gebleven en geven historische diepgang aan het relatief jonge eiland. Een slibvijzelgemaal is in gebruik als hippe koffiezaak, de ander als luxe éénkamerhotel.

Creatieve herbestemming
De slibvijzelgemalen zijn gebouwd om aan het einde van de rioolwaterzuiveringsinstallatie het bijna gezuiverde water rond te pompen. De twee langwerpige betonnen huisjes met een oppervlakte van vijftig vierkante meter zijn na de ontmanteling van de installatie in verval geraakt. Creatief ondernemer Martijn van den Dobbelsteen is op verzoek van de gemeente Amsterdam aan de slag gegaan met een nieuwe bestemming. Van den Dobbelsteen is fotograaf en uitgever van buurtkrant de Brug, die hij in 2008 heeft opgericht. Hij zag veel mogelijkheden in de huisjes en begon met het omtoveren van het zuidelijke slibvijzelgemaal tot een dynamische ontmoetingsplaats met behulp van een crowdfundingsactie.

Van veelzijdige ontmoetingsplek naar hippe koffiezaak
De verbouwing van het zuidelijke slibvijzelgemaal gebeurt in twee fases. In de eerste fase wordt het gebouw bruikbaar gemaakt als werkruimte voor Dobbelsteen Fotografie en de redactie van buurtkrant de Brug. Het gemaal blijft hierbij grotendeels in oorspronkelijke staat. Wel wordt de entree aanpast aan het nieuwe straatniveau. In de tweede fase wordt het gemaal uitgebreid naar ontwerp van MIR Architecten. Het volume wordt vergroot en komt gedeeltelijk onder straatniveau te liggen. De bovenverdieping wordt een werkplek voor vijf creatieve ondernemers en de 21 meter lange begane grond wordt een galerieruimte met aan weerszijde een patio die doorloopt in de buitenruimte. Zo ontstaat in dit gemaal een veelzijdige ontmoetingsplek met koffie, broodjes, borrels, livemuziek en feestjes. In 2018 verkoopt Van den Dobbelsteen het slibvijzelgemaal als horecabestemming en in 2020 opent de Espressofabriek in het gebouw een hippe koffiezaak.

Von Dice Hotel
Met het geld van de verkoop van het ene slibvijzelgemaal verbouwt Van den Dobbesteen het noordelijke slibvijzelgemaal om tot een luxe eenkamerhotel. Het huisje wordt van binnenuit gestript tot een rauw betonnen omhulsel en zorgvuldig met natuurlijke materialen opgebouwd. De buitenkant wordt verbouwd door Dorens Architecten, het interieur wordt opnieuw vormgegeven door Tank Interior Design. Het hotel heeft een unieke indeling. De begane grond heeft aan de ene kant een keukentje met een lounge en aan de andere kant een grote badkamer met inloopdouche. Twee betonnen trappen van acht meter lang leiden naar de eerste verdieping waar een groot bed zweeft aan staalkabels. Twee kinderbedden zitten verschuild onder de trappen, een doorkruipruimte tussen de twee bedden zorgt voor een avontuurlijke, speelse doorsteek voor kinderen. De wanden zijn van leemstuc en vrijwel alles is handgemaakt. Waar mogelijk zijn materialen hergebruikt. Zo zijn de stalen roosters als zonweringen op het 21 meter lange glazen dak gebruikt. Vanaf je bed loop je het zonnige balkon op. Ook heeft het hotel een massief houten privéterras met een parkeerplaats. Het Von Dice Hotel is geopend in 2020.

Tekst: Anna Peschier