Het Brutalisme is populairder dan ooit!

Een groeiende reeks van brutalistische, Amsterdamse gebouwen in onze Architectuurgids

23.11.21 Laurine Oranje

Dit najaar vullen we onze interactieve Architectuurgids aan met brute, rauwe en geometrische architectuur in Amsterdam. Het brutalisme is een internationale architectuurstijl die vanaf de jaren vijftig van de vorige eeuw vorm kreeg, in vaak nogal intimiderende reusachtige betonnen gebouwen.

Het is een stijl die regelmatig wordt bekritiseerd en opinies uitlokt, maar het is ook een stijl die de afgelopen vijf jaar een opmars heeft gemaakt. Zo zijn er verschillende boeken uitgebracht als Brutalism Reinvented, SOS Brutalism: A Global Suvery en de Atlas of Brutalist Architecture, die de kunstzinnigheid van de bouwstijl in het zonnetje zet.

Als feestelijke afsluiter van de reeks maken we een fietsroute en ontdek je met eigen ogen de comeback van de liefde voor Béton brut. 

#6 Brutalische gebouwen in de Architectuurgids
1 februari 2022

Terwijl we achter de schermen druk verder schrijven aan nieuwe artikelen in de Brutalisme-reeks, zetten we ook alvast de gebouwen met brutalistische kenmerken op een rij die je nu al in de Architectuurgids kan vinden.

Leer meer over deze Amsterdamse gebouwen uit de jaren ’60 en ’70 van de vorige eeuw in de Architectuurgids.

Bezoek de online Architectuurgids, klik op Ontdekken en zoeken, filter op thema’s en typologieën en vink daar Brutalisme aan. Wat je krijgt is een handig overzicht van alle brutalistische gebouwen op de kaart van Amsterdam!

#5 Christelijke MTS Patrimonium | Lumion
22 december 2021

Het voormalige Christelijke MTS Patrimonium, het huidige Lumion, is een prachtig voorbeeld van late Post ’65 architectuur. Te classificeren als Brutalistisch dankzij het kale beton en het imponerende overstek van de verdiepingen op tabs toelopende betonpalen bij de entree.

#4 Slotervaartziekenhuis
15 december 2021

Het voormalige Slotervaartziekenhuis, gebouwd in de jaren zeventig, is een sprekend voorbeeld van brutalistische architectuur. Het ontwerp heeft de toepasselijke vorm van een kruis, bevat veel rechte lijnen en heeft een blokachtige structuur. Daarnaast oogt het gebouw zwaar, sterk en solide doordat architect Bastiaan Johannis Odink (Publieke Werken) ruw beton heeft gebruikt als gevelbekleding. Het kruisgebouw blijft grotendeels intact vanwege de architectonische waarde tijdens de op handen zijnde transformatie.

#3 Venserpolder
8 december 2021

De begin jaren tachtig tot stand gekomen woonwijk Venserpolder in het noordwesten van stadsdeel Zuidoost, is de laatst gebouwde woonwijk van de Bijlmermeer. Het stedenbouwkundig plan van Carel Weeber is geïnspireerd op de negentiende-eeuwse stedenbouw.

De woonblokken en het stedenbouwkundig plan, met robuuste rechthoekige blokken en veel herhalende geometrische vormen, hinten met hun vormentaal ook naar het Brutalisme. Of het echt bij deze stijl hoort valt natuurlijk te betwisten. Zie jij dit als Brutalisme?

#2 Sint-Josephkerk
30 november 2021

In Bos en Lommer in Stadsdeel West staat het eerste betonnen kerkgebouw dat gebouwd zou worden binnen het Amsterdamse Algemeen Uitbreidingsplan (AUP) uit 1934. Het gebouw is tussen 1941 en 1943 ontworpen door G.H.M. Holt en K.P. Tholens, en functioneerde tot 1990 als gebedshuis. Voor het ontwerp liet Holt zich inspireren door kerkelijke werken van de Franse gebroeders Auguste en Gustave Perret en Le Corbusier, specialisten op het gebied van bouwconstructies in gewapend beton, waarbij het materiaal volwaardig werd ingezet, zowel in het interieur als het exterieur.

#1 Kantorencomplex Leeuwenburg
23 november 2021

We beginnen de reeks met het majestueuze kantorencomplex Leeuwenburg aan de Weesperzijde, waar sinds 1998 de Hogeschool van Amsterdam in is gehuisvest.

Het complex heeft een hoog brutalistisch karakter door haar blokachtige en geometrische uiterlijk met veel rechthoekige vormen. Wil je het gebouw nog in volle glorie zien, dan moet je snel zijn: bij de transformatie vanaf 2022 wordt het lage gebouwdeel van Leeuwenburg geheel of gedeeltelijk gesloopt.